ملانوما چیست؟ شما هم از دیدن خال های جدیدی در بدنتان میترسید؟ یا با هر تغییری در خال های بدنتان شک میکنید که سرطان دارید؟ درست است که از نشانههای اصلی ملانوما به عنوان یکی از انواع سرطان پوست، خال جدید یا تغییر در خالهای قبلی است؛ اما هر خالی به معنای بیماری پوستی ملانوسیت نیست.
تا انتهای این مطلب همراه ما باشید تا با علائم و روش تشخیص آن آشنا شویم. علاوه بر شناخت علائم، میتوانید بهترین درمان و راههای پیشگیری از این بیماری را نیز بدانید. هر تغییری در ظاهر پوست باید توسط دکتر پوست بررسی شود. به همین دلیل در انتهای مقاله، امکان دریافت ویزیت حضوری و مشاوره آنلاین با بهترین متخصصان پوست را هم برای شما قرار دادیم.
ملانوما چیست؟
بیماری ملانوما به انگلیسی melanoma، یکی از انواع سرطان پوست است که با جهش در سلولهای تولید کنندهی رنگدانه به نام ملانوسیتها ایجاد میشود. اکثر سلولهای رنگدانه در پوست یافت میشوند، اما ملانوما میتواند در چشمها (ملانوما چشم) و سایر قسمتهای بدن، حتی به ندرت در روده و ریه رخ دهد. توده ملانوما در افراد با پوست تیره نادر است.
ملانوما چقدر شایع است؟
ملانوما یکی از انواع سرطان پوست است. با اینکه شیوع آن از سرطان سلولهای پایه و سنگفرشی کمتر است، اما میتواند خطرناک باشد، زیرا احتمال گسترش یا متاستاز (گسترش به بافتهای دیگر) در آن زیاد است.
Melanoma is a type of skin cancer that develops in the skin cells called melanocytes.
ترجمه فارسی:
ملانوما نوعی سرطان پوست است که در سلولهای پوستی به نام ملانوسیت ایجاد میشود.
به نقل از سایت cancer
توده ملانوما در کدام قسمت بدن تشکیل می شود؟
ملانوما در هر نقطه از پوست میتواند توسعه یابد، اما مناطق خاصی که نسبت به این بیماری مستعدتر هستند شامل قفسه سینه و پشت در مردان و پاها در زنان میشوند. دیگر مناطق که احتمال درگیری در آنها وجود دارد شامل گردن و صورت است.
علائم سرطان پوست ملانوما چیست؟
ملانوما در هر جایی از بدن قادر به رشد است، اما بیشتر در مناطقی که در معرض آفتاب قرار دارند، مانند پشت، پاها، بازو و صورت تظاهر پیدا میکند، همچنین ممکن است در مناطقی که در معرض کافی نور خورشید نیستند مانند کف پاها، کف دستها و بستر ناخنها نیز رخ دهد، که این نوع ملانومای پنهان، در افرادی با پوست تیره شیوع بیشتری دارد.
معمولا اولین علائم سرطان ملانوما عبارتند از:
- تغییر در خال موجود (ملانوما همیشه به عنوان خال رشد میکند، گاهی میتواند ظاهری طبیعی شبیه به پوست داشته باشد)
- ایجاد یک ضایعه رنگی جدید با شکل غیر طبیعی بر روی پوست
۱. سرطان ملانوما یا ملانوم خوش خیم
سرطان پوست ملانوم خوش خیم یا ملانوما خفیف در سلولهای پوستی که بیش از حد در معرض نور خورشید قرار گرفتهاند ایجاد میشود. از طریق عکس سرطان ملانوما قابل تشخیص است.
۲. بیماری ملانوما بدخیم
بیماری پوستی ملانوما پیشرفته با نشانههای زیر همراه است:
- غدد لنفاوی سفت یا متورم
- توده سخت روی پوست
- درد غیر قابل توضیح
- احساس خستگی یا ناخوشی
- کاهش وزن غیر قابل توضیح
۳. تومور ملانوما در کودکان
در میان کودکان و نوجوانان، ملانوما متفاوتتر به نظر میرسد و ممکن است سرعت رشد آن سریعتر از بزرگسالان باشد. قرار گرفتن در معرض نور خورشید نقش کمتری در ایجاد این بیماری در کودکان دارد. کودکانی با پوست روشن، کک و مک و موهای بلوند یا قرمز هستند، نسبت به سایر کودکان در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به ملانوم قرار دارند.
۴. نشانه های ملانومای پنهان چیست؟
ملانوما میتواند در مناطقی از بدن که در معرض نور خورشید قرار ندارند، مانند فضای بین انگشتان پا و کف دستهاو پاها، پوست سر و یا ناحیهی تناسلی ایجاد شود و به دلیل اینکه مردم نمیدانند که این مناطق را نیز باید چک کنند، مخفی باقی میماند، به همین دلیل به آن ملانوما مخفی میگویند، که این نوع ملانوما بیشتر در افراد با پوست تیره دیده میشود.
۵. علائم متاستاز ملانوما چیست؟
نشانهها و علائم گسترش یا متاستاز ملانوم شامل موارد زیر است:
- مغز: سردرد یا تشنج
- غدد لنفاوی: تورم غدد لنفاوی
- ملانوما در کبد و ریه:سرفه مداوم یا تنگی نفس، از دست دادن اشتها یا کاهش وزن بیدلیل
- استخوان: درد استخوان یا شکستگی غیر معمول.
علل ایجاد ملانوما چیست؟
علت ابتلا به ملانوما چیست؟ ملانوما با اختلال در سلولهای ملانوسیت که مسئول تولید ملانین و تنظیم کنندهی رنگ پوست هستند، رخ میدهد. به طور طبیعی با ایجاد سلولهای جدید و سالم، سلولهای قدیمی و پیر به سمت سطح پوست کشیده شده و از بین میروند که از دلایل خارش بدن هم محسوب میشوند.
اما در صورت هر گونه آسیب و جهش در DNA سلولها، تولید سلولهای جدید از کنترل خارج شده و در نهایت به ایجاد سلولهای سرطانی منجر میشود.
علت آسیب به DNA و چگونگی ایجاد این سرطان هنوز مشخص نیست. این احتمال وجود دارد که ترکیبی از عوامل زیست محیطی و ژنتیکی، باعث ایجاد ملانوما میشوند، با این حال، پزشکان معتقدند که قرار گرفتن در معرض تابش اشعه ماوراء بنفش (UV) خورشید و استفاده از اتاقکهای برنزه کننده علت اصلی ملانوما هستند.
عوامل خطر بیماری پوستی ملانوم چیست؟
عواملی که ممکن است خطر ابتلا به ملانوما را افزایش دهند، عبارتند از:
- پوست روشن: داشتن رنگدانه کمتر (ملانین) در پوست، به معنای حفاظت کمتر پوست در برابر اشعه ماوراء بنفش است. اگر دارای موهای بلوند یا قرمز و یا چشمهای رنگی هستید و به راحتی دچار لک و یا آفتاب سوختگی میشوید، احتمال ایجاد ملانوما در شما بیشتر است
- سابقه آفتاب سوختگی: یک یا چند آفتاب سوختگی شدید، میتواند خطر ابتلا به ملانوما را افزایش دهد.
- قرار گرفتن بیش از حد در معرض نور ماوراء بنفش: میتواند خطر ابتلا به سرطان پوست، از جمله ملانوما را افزایش دهد.
- زندگی نزدیک به استوا یا در ارتفاع بالاتر: افرادی که نزدیک به خط استوا زندگی میکنند بیشتر در معرض اشعه ماوراء بنفش هستند و افرادی که در ارتفاعات بالا زندگی میکنند، بیشتر در معرض اشعه UV هستند.
- داشتن تعداد زیادی خال طبیعی یا غیرطبیعی: داشتن بیش از ۵۰ عدد خال معمولی یا یک خال غیرمعمول در بدن، خطر ابتلا به ملانوما را افزایش میدهد، که این خالهای غیر معمول دارای سایز بزرگتر، حاشیه نامنظم و چند رنگ هستند و در پزشکی به عنوان خالهای دیسپلاستیک شناخته میشوند.
- سابقه خانوادگی ملانوما: در صورت ابتلای یکی از اعضای خانواده مانند والدین، فرزندان، خواهر یا برادر به ملانوما ، شانس ابتلای فرد به این سرطان افزایش مییابد.
- سیستم ایمنی ضعیف: افراد با سیستم ایمنی ضعیف مانند افراد با هر گونه عمل پیوند عضو، بیشتر در معرض خطر ابتلا به سرطان پوست هستند.
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر
ملانوما نوعی سرطان پوست است که در ملانوسیتها، سلولهایی که رنگدانههای پوست را تولید میکنند، ایجاد میشود. علائم آن شامل تغییر در اندازه، رنگ، شکل یا بافت خال پوستی است و با معاینه بالینی توسط پزشک متخصص ملانوما یا دکتر پوست تشخیص داده میشود.
درمان بیماری پوستی ملانوسیت نیز شامل برداشتن تومور با جراحی است و در موارد پیشرفته، درمانهای اضافی مانند شیمیدرمانی، پرتودرمانی یا درمان هدفمند ممکن است ضروری باشد. بهترین راه پیشگیری، مراجعه به پزشک متخصص پوست و در موارد شدیدتر متخصص انکولوژی است.
